Tarım arazisi
🚨 Acil Kampanya

"Hobi Bahçesi" Kılıfı Altında
Tarım Alanlarının Talan Edilmesine
HAYIR!

Her yıl on binlerce dekar verimli tarım arazisi, "hobi bahçesi" bahanesiyle yapılaşmaya açılıyor. Toprağımız, suyumuz ve geleceğimiz tehdit altında. Sessiz kalma.

3,16 Milyon Hektar tarım arazisi 2005–2021 arasında yok oldu (TÜİK/AA)
%8,2 Tarım arazisi kaybı — yalnızca son 10 yılda (AA, 2017)
3,3 Milyon Kişi tarım istihdamını bıraktı (2002–2020) (TÜİK/Euronews)
Çiftlik arazisi
Sorun

Hobi Bahçesi Ne Demek? Gerçekte Ne Oluyor?

Yasal düzenlemeler, kişilerin küçük ölçekli tarımsal faaliyet yapması amacıyla "hobi bahçesi" kurmasına olanak tanıyor. Ancak bu düzenleme, bilinçli olarak suistimal ediliyor.

Birinci sınıf tarım arazileri, imar yasaklarını delmek için "hobi bahçesi" statüsüne sokulduktan sonra parçalanıyor; ardından üzerlerine yazlık, depo, ahır görünümlü yapılar inşa ediliyor. Zamanla bu yapılar kalıcı konutlara dönüşüyor. Bugün Türkiye genelinde 10.000'i aşkın hobi bahçesi yerleşimi bulunduğu tahmin edilmektedir.

✅ Önemli Gelişme — Kanun Teklifi 2/3588: AK Parti milletvekillerinin imzasıyla TBMM'ye sunulan "Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile Çeltik Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" (Teklif No: 2/3588), tarım arazilerini kooperatif ve hobi bahçesi bahanesiyle parçalamayı yasaklıyor; aykırı yapılara m² başına 2.500 TL ceza ve zorunlu yıkım getiriyor. Bu teklifi destekliyoruz.

⚠️ Dikkat — Geri Adım Baskısı: Kaçak yapı sahipleri şimdi organize olarak bu düzenlemeyi geri çektirmeye çalışıyor. Siyasi baskı uygulanıyor; "mevcut yapılar af kapsamına alınsın" talebiyle lobi faaliyetleri yürütülüyor. Yıllarca hukuka aykırı kazanılan rant, bu sefer oldu-bitti ile yasallaştırılmak isteniyor. Tarım arazilerini koruyan 2/3588 sayılı teklif yasalaşmalı ve hiçbir istisna ya da af hükmü içermemelidir.

  • ⚠️ Tarım dışı kullanım için zeminin yasal olarak hazırlanması
  • ⚠️ Parselasyon yoluyla yüksek değerli arazilerin bölünmesi
  • ⚠️ Yapılaşma baskısının geri dönüşü olmayan tahribat yaratması
  • ⚠️ Denetim eksikliği nedeniyle kaçak yapıların artması
  • 🚫 Kaçak yapı sahiplerinin lobi faaliyetiyle düzenlemeyi geri çektirmeye çalışması

Tarım Arazileri Neden Korunmalı?

Bir tarım arazisi bir kez yapılaşmaya açıldığında, bir daha tarıma kazandırmak neredeyse imkânsız hâle gelir.

🌾

Gıda Güvenliği

Türkiye'nin nüfusu 2050'de 100 milyona yaklaşacak. Azalan üretim alanı, gıda ithalatına bağımlılığı artırır ve ülkeyi kırılgan kılar.

💧

Su Kaynakları

Tarım arazileri doğal su depolama alanlarıdır. Betonlaşma yağmur suyunun toprağa işlemesini engeller; yeraltı suları azalır, seller artar.

🌡️

İklim Krizi

Yeşil örtü, karbon yutar ve kent ısısını dengeler. Tarım alanlarının yok olması iklim değişikliğini hızlandırır ve hava kirliliğini artırır.

💼

Ekonomik Bağımsızlık

Çiftçi geliri, kırsal ekonomi ve tarımsal ihracat; verimli arazilere doğrudan bağlıdır. Tarım yok olunca köyler çöker, şehirler şişer.

⚖️

Yasal Boşluk

Mevcut hobi bahçesi mevzuatı denetim mekanizmalarından yoksun. Bu boşluk, spekülatif arazi alımı ve rant odaklı yapılaşma için açık kapı bırakıyor.

🦋

Biyoçeşitlilik

Tarım arazileri ve sulak alanlar, yüzlerce bitki ve hayvan türüne ev sahipliği yapar. Bu habitatlar yok olunca ekosistem dengeleri bozulur, türler yok olur.

Rakamlar Yalan Söylemez

Türkiye'deki tarım arazi kaybına ilişkin TÜİK ve Tarım Bakanlığı verileri.

~24
Milyon hektar — Türkiye'nin toplam tarım arazisi
(FAO, 2023 — 2010'daki 24,4 milyon hektardan geriledi)
27,8 M
Dekar tarım arazisi son 10 yılda imara açıldı
(Türkiye Ziraatçılar Derneği)
0,45 ha
Kişi başına düşen tarım alanı (2023)
1990'da 0,76 ha idi — %41 geriledi (ÇŞİB)
2,6 M
Hektar ekili tarım toprağı son 20 yılda yok oldu
18,8 M ha → 16,2 M ha (Ziraatçılar Derneği)

Tarıma Kazandırılmalı Çünkü…

Tarım dışına çıkmış arazilerin yeniden tarıma kazandırılması için somut gerekçeler.

01

Verimli Toprak Geri Dönüşü Çok Nadirdir

Birikmiş humus katmanı oluşması yüzlerce yıl alır. Tahrip edilmiş bir tarım arazisini yeniden üretime hazır hâle getirmek onlarca yıl ve büyük maliyetler gerektirir. Korumak, onarmaktan her zaman daha ucuzdur.

02

Kırsal Kalkınma ve Genç Çiftçi

Boş kalan ya da amaç dışı kullanılan araziler, genç çiftçi destekleriyle tarıma kazandırıldığında köylerin yeniden canlanması ve iç göçün yavaşlaması sağlanabilir.

03

Dışa Bağımlılığın Azaltılması

Türkiye'nin tahıl, yağlı tohum ve hayvansal ürünlerdeki ithalat faturası her yıl artıyor. Üretim alanlarını korumak ve artırmak, döviz çıkışını azaltır, enflasyona karşı tampon oluşturur.

04

Su Havzalarının Korunması

Tarım arazileri doğal filtre görevi görür; kirleticileri tutarak yeraltı sularını besler. Üzerlerindeki yapılaşma bu işlevi kalıcı olarak ortadan kaldırır ve su havzalarını tehdit eder.

05

İklim Taahhütleri ve Karbon Bütçesi

Türkiye'nin Paris Anlaşması kapsamındaki iklim hedefleri, tarım alanlarının korunmasını ve sürdürülebilir tarım uygulamalarının yaygınlaştırılmasını zorunlu kılmaktadır.

06

Adalet: Kâr Değil, Nesiller Arası Sorumluluk

Tarım arazisi, spekülatif yatırımın değil; toplumun ortak mirasıdır. Bugün geleceğin toprağını rant uğruna yok etmek, gelecek nesillere aktarılacak en büyük borçtur.

Sık Sorulan Sorular

Merak ettiğiniz her şeyin cevabı burada.

Hobi bahçesi, bireysel besin üretimi amacıyla küçük ölçekli tarımsal faaliyet yapılmasına olanak tanıyan yasal bir statüdür. Ancak mevzuattaki boşluklar nedeniyle bu statü; imar kısıtlamalarını aşmak, arazileri parçalamak ve üzerlerine kalıcı yapılar inşa etmek amacıyla sistematik biçimde suistimal edilmektedir.

Tarım arazisi, binlerce yılda oluşan; bir kez tahrip edildiğinde insanın ömründe geri kazanılamayan, biyolojik bir varlıktır. Gıda üretiminin, temiz suyun ve iklim dengesinin temelini oluşturur. Nüfus artarken üretim alanları azalıyorsa bu; gıda krizinin, yüksek enflasyonun ve dış bağımlılığın habercisidir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde çeşitli dönemlerde tarım arazilerini korumaya yönelik yasa teklifleri gündeme gelmiştir. Ancak mevcut denetim mekanizmaları yetersizdir; yaptırımlar tutarsız uygulanmakta, kaçak yapılar ise zaman içinde af kapsamına alınmaktadır. Kamuoyu baskısı yasal iyileştirme için en etkili araçtır.

Bu kampanyayı imzalayabilir, sosyal medyada paylaşabilirsiniz. Çevrenizdeki tarım arazilerinde izinsiz yapılaşma gözlemlerseniz Tarım ve Orman Bakanlığı'nın ALO 174 hattını arayabilir ya da çevre belediyesine dilekçe verebilirsiniz. Yerel tarım kuruluşlarına ve ziraat odalarına destek de oldukça değerlidir.

Tarım arazisi üzerinde ruhsatsız yapılaşma ya da hobi bahçesi bahanesiyle yürütülen şüpheli faaliyetleri; ALO 174 Tarım Danışma Hattı'na, ilgili İl Tarım Müdürlüğü'ne veya belediyenin imar birimine bildirin. Fotoğraflı belgeler şikâyet sürecini güçlendirir.

Aşağıdaki formu doldurarak kampanyamızı imzalayabilirsiniz. Ayrıca bu sayfayı WhatsApp, Instagram ve Twitter'da paylaşarak farkındalık yaratabilirsiniz. Her imza, politika yapıcılara gönderilecek dilekçemizi güçlendirir.

Kampanyaya Destek Ver

İmzanız, tarım arazilerinin korunması için hazırladığımız dilekçeye eklenecek ve yetkililere iletilecektir.

Kişisel verileriniz yalnızca kampanya amaçlı kullanılacak, üçüncü taraflarla paylaşılmayacaktır.